Aparaty słuchowe poprawiają jakość życia

Problemy ze słuchem ma 6 mln Polaków. U osób starszych nawet niewielkie niedosłuchy dwukrotnie zwiększają ryzyko depresji, niedosłuchy średniego stopnia – trzykrotnie, a u osób po siedemdziesiątce – aż pięciokrotnie. Większości osób można pomóc, stosując odpowiednie protezy słuchowe.

Ubytki słuchu nie wybierają sobie ofiar, co więcej, bardzo często przez długi czas po zostają nie widoczne. Małe dziecko przecież nie po wie, że gorzej słyszy. Może nawet nie wiedzieć, co to znaczy „gorzej słyszeć”, bo nigdy mogło nie słyszeć inaczej. Bywa, że rodzice szukają wymówek „ktoś za cicho mówi” albo „ktoś mówi niewyraźnie”. Takich rzeczy nie wolno pozostawiać nie sprawdzonych. W Polsce prowadzone są obecnie przesiewowe badania słuchu w szpitalach położniczych oraz (od kilku lat) w klasach pierwszych szkół podstawowych.

Dorośli równie często bagatelizują problem niedosłuchu i stosują takie same wymówki „mówisz za cicho”, „w telewizji mówią niewyraźnie, kiedyś lepiej uczyli dykcji”. Mogą często prosić o powtórzenie wypowiedzi. W takich sytuacjach prawidłowy kontakt z otoczeniem mogą przywrócić aparaty słuchowe.

Rodzaje aparatów słuchowych

Aparaty mogą mieć wiele różnych kształtów – od zausznych po wewnątrzuszne (aparat jest schowany w przewodzie słuchowym). W większości są proste w obsłudze – jedynie aparaty wewnątrzuszne powinny być dobierane dla osób sprawnych manualnie i z dobrym wzrokiem ze względu na niewielkie baterie, które trzeba wymieniać. Stosujemy wyłącznie specjalne baterie do aparatów słuchowych – cynkowo-powietrzne. Baterie wymieniamy co kilka dni (do 5 w przypadku aparatów wewnątrzusznych) lub kilkanaście (do 21 dni w przypadku modeli zausznych). Można stosować akumulatory jednak ich koszt zakupu, cena ładowarki są porównywane z korzystaniem z baterii przez 3-4 lata. Dodatkowo akumulatory mają ograniczoną żywotność co sprawia, że aparat nie jest w stanie pracować dłużej niż jeden dzień (czasami nawet nie cały).

Kto powinien stosować aparaty słuchowe?

Aparaty słuchowe może i powinien stosować każdy kto ma ubytek słuchu – niezależnie od wieku, powodu utraty słuch, czy wielkości ubytku słuchu. Dobór odpowiedniego aparatu to zadanie protetyka słuchu (specjalisty zajmującego się aparatami słuchowymi). Z uwagi na skomplikowanie i niezbędną wiedzę doborem aparatów słuchowych powinni zajmować się wyłącznie dyplomowani protetycy słuchu. Zdecydowanie nie wolno kupować aparatu bez szczegółowych badań przeprowadzonych w gabinecie i specjalistycznej konsultacji z laryngologiem. Korzystanie ze źle dobranego aparatu przyniesie więcej szkód niż pożytku.

Jakie badania należy wykonać przez zakupem aparatu słuchowego?

Niezastąpiony w całym procesie jest lekarz specjalista, który obejrzy uszy, przeprowadzi dokładny wywiad, zleci niezbędne badania słuchu oraz sprawdzi czy ubytek słuchu nie wymaga wcześniejszego leczenia farmakologicznego lub chirurgicznego. W przypadku ubytków słuchu, których nie można skorygować inaczej wystawi wniosek na dofinansowanie aparatów słuchowych a następnie zaleci dobór aparatu słuchowego.

Warto pamiętać, że profesjonalne przychodnie wykonują wszystkie badania słuchu u siebie, bez potrzeby odsyłania do innych placówek lub punktów protetycznych na badania. Większość badań powinna też być wykonana w czasie tej samej wizyty lekarskiej – to ważne bo jeśli na zwykłą audiometrię musimy umawiać się do innego punktu lub iść za kilka dni to stan słuchu może się zmienić. Takie badania są wówczas mało miarodajne – mówi dr Skarżyński. Dodaje też, że z zakupem aparatów nie wolno się spieszyć ale nie można też odwlekać go w nieskończoność. Bez właściwego wsparcia słuch się zmienia i tak samo jak wzrok bez okularów słabnie, tak samo słuch słabnie bez aparatów słuchowych.

Objawy niedosłuchu

Nie warto czekać – jeśli zauważasz u siebie jeden z tych objawów wskazany jest kontakt z lekarzem i przeprowadzenie szczegółowych badań słuchu:

  • Często prosisz o powtórzenie
  • Słyszysz ale nie rozumiesz co się do Ciebie mówi
  • W sytuacjach hałaśliwych (np. w czasie spotkania w kilka osób) masz problem ze śledzeniem i uczestniczeniem w rozmowie
  • Szybko się męczysz
  • Słyszysz szumy, piski lub buczenie w uszach
  • Bolą Cię uszy

Jeśli masz obustronny ubytek słuchu należy kupić dwa aparaty – po to mamy dwoje uszu i oczu aby z nich korzystać. Warto pamiętać, że w przypadku obustronnych ubytków słuchu jeden, nawet najdroższy, aparat słuchowy nie zapewni dobrego rozumienia ani komfortu słyszenia. Zdecydowanie lepiej wybrać dwa aparaty słuchowe.

Czym są aparaty słuchowe?

Aparaty słuchowe zbierają dźwięki otoczenia poprzez bardzo czułe mikrofony, odpowiednio je wzmacniają a następnie redukują hałasy. Tak przygotowane dźwięki przesyłane są do ucha przy pomocy miniaturowej słuchawki. Niektóre z aparatów mogą współpracować z dodatkowymi akcesoriami (np. do rozmów telefonicznych, czy oglądania TV) pozwalając słyszeć te dźwięki od razu w aparatach. Najlepsze z nich potrafią m.in. komunikować się bezpośrednio z telefonami komórkowymi tak, aby przesyłać dźwięki od razu do uszu, bez dodatkowych akcesoriów lub dzięki specjalnej, bezpłatnej aplikacji kontaktować się z protetykiem słuchu i pozwolić specjaliście zmieniać ustawienia bez konieczności wizyty u specjalisty! Bardzo wygodne, szczególnie jeśli dużo podróżujemy lub mieszkamy daleko od naszego protetyka słuchu.

Aparaty słuchowe czy wzmacniacze?

Aparaty słuchowe nie są wzmacniaczami – te ostatnie często można kupić na bazarach lub przez Internet. Kosztują zazwyczaj kilkadziesiąt lub kilkaset złotych i są szalenie niebezpieczne dla naszego słuchu. Wzmacniają dźwięki w sposób niekontrolowany, często pozbawione są jakiejkolwiek regulacji czy też układów ograniczających, które dbają o to aby jeszcze bardziej nie uszkodzić słuchu pacjenta. Nie dajmy się nabrać – aparaty słuchowe to urządzenia medyczne i powinny być certyfikowane, zarejestrowane w Polsce oraz dopasowywane przez profesjonalistów. To że mamy ubytek słuchu nie oznacza, że nie możemy go jeszcze bardziej uszkodzić.

Jak dopasować aparat słuchowy?

Aby aparat służył swojemu użytkownikowi musi być prawidłowo dopasowany. Dobrze dobrany aparat powinien posiadać nie tylko odpowiednią moc, ale też ułatwiać codzienne życie – np. poprzez automatyczne mikrofony kierunkowe, które pozwalają słyszeć tylko mowę. Inne modele będą odpowiednie dla młodych i przyzwyczajonych do nowoczesnych technologii użytkowników, a inne dla seniorów, którzy mogą potrzebować nieco większych i łatwiejszych w obsłudze urządzeń. Doświadczony protetyk słuchu dla każdego znajdzie odpowiednie, uwzględniające indywidualne potrzeby rozwiązanie.

Kluczowe są doświadczenie i wiedza protetyka słuchu ale i możliwość przetestowania aparatów w domu. Nie bójmy się prosić o pożyczenie aparatu do domu. Większość renomowanych gabinetów protetyki słuchu posiada aparaty słuchowe na swoim stanie i pozwala na kilkudniowe testowanie ich w domu. To ważne ponieważ gabinety protetyki słuchu są miejscami cichymi, dalekimi od typowych warunków życia pacjentów dlatego i nie zawsze można prawidłowo ustawić aparat słuchowy do wszystkich warunków akustycznych. Kilkudniowe testy w domu z pewnością pomogą wybrać najlepszy dla nas aparat i prawidłowo go ustawić. Powinniśmy dobrze się zastanowić ponieważ tak jak nie wymieniamy co roku okularów czy samochodu, tak samo aparatów słuchowych nie wymieniamy co roku. Warto wybrać najlepsze w naszym przekonaniu rozwiązanie, które posłuży nam kilka lat.